Z dniem 14 czerwca 2026 roku weszły w życie nowe regulacje prawne dotyczące częściowo i całkowicie odwodnionego mleka konserwowanego, obejmujące m.in. mleko zagęszczone oraz mleko w proszku. Zmiany są efektem wdrożenia do polskiego prawa unijnej dyrektywy 2024/1438 i mają dostosować regulacje do aktualnych możliwości technologicznych branży mleczarskiej.
Dla producentów wyrobów mlecznych oznacza to przede wszystkim większą elastyczność w zakresie wytwarzania produktów o obniżonej zawartości laktozy, a dla konsumentów – szerszą ofertę produktów odpowiadających na rosnące zainteresowanie tak zwaną żywnością łatwiej przyswajalną.
Dostosowanie przepisów do realiów rynku
Przedstawiciele branży mleczarskiej zwracają uwagę, że nowe regulacje nie wprowadzają rewolucyjnych zmian technologicznych. W praktyce legalizują i porządkują rozwiązania, które od lat funkcjonują w wielu zakładach przetwórczych produkujących mleko bez laktozy.
Najważniejszą zmianą jest dopuszczenie stosowania określonych procesów technologicznych prowadzących do obniżenia zawartości laktozy poprzez jej rozkład na glukozę i galaktozę. Jednocześnie od momentu wprowadzenia nowej regulacji, producenci będą zobowiązani do jasnego informowania o takich procesach na etykietach produktów.
Nowe przepisy przewidują również możliwość stosowania dopuszczonych enzymów spożywczych oraz dodatków do żywności zgodnie z obowiązującymi regulacjami unijnymi. Ma to zapewnić większą spójność przepisów w całej Unii Europejskiej oraz ułatwić producentom dostosowanie oferty do oczekiwań rynku.
Korzyści dla mniejszych mleczarni
Eksperci rynku mleczarskiego wskazują, że największym beneficjentem wprowadzanych zmian mogą okazać się małe i średnie spółdzielnie mleczarskie. Dotychczas rozwój segmentu produktów bezlaktozowych wymagał często dodatkowych interpretacji przepisów i ostrożnego podejścia do nowych technologii.
Po wejściu w życie nowych regulacji przedsiębiorstwa zyskują większą pewność prawną oraz możliwość rozszerzania portfolio produktów bez konieczności ponoszenia wysokich kosztów związanych z dostosowywaniem procesów do niejednoznacznych wymagań.
Dla wielu regionalnych producentów może to oznaczać szansę na wejście do szybko rosnącego segmentu żywności funkcjonalnej, który od kilku lat notuje dynamiczne wzrosty zarówno w Polsce, jak i na rynkach zagranicznych.
Rosnący rynek produktów bez laktozy
Zmiany wpisują się w szerszy trend obserwowany na europejskim rynku spożywczym. Coraz większa grupa konsumentów poszukuje produktów bezlaktozowych, zarówno ze względów zdrowotnych, jak i dietetycznych.
Do tej pory rozwój tego segmentu był najbardziej widoczny w przypadku mleka płynnego, jogurtów czy serów. Nowe regulacje otwierają drogę do szerszego wykorzystania technologii redukcji laktozy, także w przypadku mleka zagęszczonego i mleka w proszku.
Znaczenie dla eksportu
Zmiany mogą mieć również znaczenie dla polskiego eksportu produktów mleczarskich. Polska pozostaje jednym z największych producentów i eksporterów wyrobów mlecznych w Unii Europejskiej. W 2025 roku nasz kraj był trzecim producentem mleka w UE, a wartość eksportu produktów mlecznych osiągnęła rekordowy poziom około 3,9 mld EUR. Ponad 70 proc. eksportu kierowano na rynki państw członkowskich UE, przede wszystkim do Niemiec, Czech i Niderlandów.
Wprowadzone przez nową dyrektywę zmiany mają charakter ewolucyjny i odpowiadają na potrzeby rynku oraz konsumentów. Uporządkowanie przepisów może wesprzeć rozwój segmentu produktów bezlaktozowych, zwiększyć konkurencyjność polskich producentów i ułatwić ich ekspansję na rynki zagraniczne.
oprac. A. Nowaczyk
źródło: Ministerstwo Rozwoju i Technologii
