Barometr Europejskiego Funduszu Leasingowego pokazuje, że w III kwartale 2026 r. sektor małych i średnich przedsiębiorstw pozostaje w fazie ostrożnego przeczekiwania. Eksperci EFL wskazują, że polskie firmy nie widzą dziś warunków do wyraźnego przyspieszenia, częściej koncentrując się na utrzymaniu bieżącej działalności, kontroli kosztów i ostrożnym zarządzaniu inwestycjami.
Indeks Barometru EFL dla sektora MŚP na III kwartał 2026 r. wyniósł 47,8 pkt., czyli niemal tyle samo co kwartał wcześniej (indeks za II kwartał wynosił 47,7 pkt.). Po silnym spadku o ponad 4 pkt. między I a II kwartałem najnowszy odczyt oznacza zatrzymanie pogorszenia nastrojów, ale nie przełom. Wskaźnik nadal pozostaje poniżej granicy 50 pkt., która oznacza sprzyjające warunki do rozwoju. Firmy najczęściej zakładają brak zmian w sprzedaży i płynności finansowej, a w inwestycjach wciąż dominuje ostrożność: 35% badanych spodziewa się spadku nakładów, podczas gdy 15% liczy na ich wzrost.
– Trzeci kwartał nie przynosi odbicia, ale przynosi ważną zmianę: nastroje przestały się pogarszać. Odczyt Barometru EFL na poziomie 47,8 pkt. oznacza, że sektor MŚP nadal działa poniżej progu sprzyjającego rozwojowi, jednak po gwałtownym spadku z początku roku widać stabilizację – komentuje Radosław Woźniak, prezes zarządu EFL. – Firmy nie deklarują dziś ofensywy inwestycyjnej, raczej próbują utrzymać przewidywalność biznesu, pilnować płynności i sprawdzać, czy popyt rzeczywiście się odbudowuje. To nie jest jeszcze moment przyspieszenia, ale po słabym drugim kwartale brak kolejnego spadku też jest istotną informacją. MŚP pozostają ostrożne, choć nie widać już dalszego pogłębiania pesymizmu – dodaje.
Tylko 12% firm spodziewa się wzrostu sprzedaży
Odpowiedzi wskazujące na brak zmian w najbliższym kwartale dominują w każdej z czterech kategorii badanych w Barometrze EFL. Najbardziej widoczne jest to w przypadku sprzedaży i płynności finansowej. Utrzymania obecnego poziomu sprzedaży spodziewa się 88% przedsiębiorców, a tylko 12% liczy na jej wzrost. To wynik nieco lepszy niż kwartał wcześniej, kiedy wzrostu sprzedaży oczekiwało 9% firm, ale nadal trudno mówić o wyraźnym przełomie.
Podobnie wygląda sytuacja w obszarze płynności finansowej. Jej poprawy spodziewa się 10% badanych, a 89% zakłada brak zmian. W poprzednim kwartale poprawę płynności prognozowało 6% firm, więc również tutaj widać lekką korektę w górę, ale przy bardzo wysokim poziomie deklarowanej stabilizacji. Jednocześnie tylko 2% przedsiębiorców przewiduje wzrost zapotrzebowania na finansowanie zewnętrzne, a 83% zakłada utrzymanie go na dotychczasowym poziomie.
Firmy nie są gotowe na zwiększenie środków na inwestycje
Najbardziej ostrożnie przedsiębiorcy patrzą na inwestycje. Wzrost nakładów na środki trwałe zapowiada 15% firm, połowa chce utrzymać je na dotychczasowym poziomie, a 35% przewiduje ich spadek. To bardzo podobny obraz do poprzedniego kwartału, co oznacza, że firmy nie pogłębiają już wyraźnie pesymizmu, ale nadal nie są gotowe do mocniejszego zwiększania wydatków rozwojowych.
– Wyniki pokazują, że ewentualna poprawa oczekiwań sprzedażowych nie przekłada się jeszcze na większą skłonność do inwestowania. Przedsiębiorcy w pierwszej kolejności chcą wykorzystać obecne zasoby i utrzymać kontrolę nad kosztami. Decyzje o rozbudowie majątku trwałego lub zwiększaniu zdolności produkcyjnych prawdopodobnie będą odkładane do momentu, w którym poprawa koniunktury będzie bardziej trwała i przewidywalna – mówi prezes zarządu EFL.
Mikrofirmy z najlepszym wynikiem
W podziale na wielkość zatrudnienia wszystkie grupy firm pozostają poniżej progu 50 pkt. Najwyższy wynik zanotowały mikrofirmy, dla których Barometr EFL wyniósł 49,1 pkt. Małe i średnie przedsiębiorstwa osiągnęły praktycznie taki sam, niższy poziom – po 47,2 pkt. To oznacza, że różnice między segmentami są niewielkie, a nastroje w całym sektorze MŚP wyrównały się na relatywnie słabym poziomie.
W porównaniu z II kwartałem br. nastroje poprawiły się lekko w mikrofirmach i firmach średnich, odpowiednio o 0,9 pkt. i 0,8 pkt. W małych firmach wskaźnik obniżył się o 0,6 pkt. To właśnie małe przedsiębiorstwa pozostają najbardziej zachowawcze inwestycyjnie: 39% z nich spodziewa się spadku nakładów, podczas gdy wzrost inwestycji zakłada 12%. W mikro i średnich firmach udział deklarujących wzrost inwestycji jest wyższy i wynosi po 18%.
Oprac. Zenon Kubiak
Źródło: Barometr EFL
Fot. pixabay.com
