Od 4 maja w Polsce nie można sprzedawać żywności i suplementów diety zawierających ziele glistnika znane również jako złotnik, jaskółcze ziele czy glistnik pospolity – Chelidonium majus L. Firmy działające na rynku spożywczym miały 30 dni na wycofanie takich produktów z obrotu.
Glistnik pospolity rośnie niemal w całej Europie, powszechnie występuje na obszarze także całej Polski z wyjątkiem najwyższych partii gór. Roślinę można rozpoznać po charakterystycznych żółtych kwiatach i owłosionej łodydze, z której po przełamaniu wycieka żółto-pomarańczowy sok.
Jaskółcze ziele było stosowane do celów leczniczych od starożytności. Zawiera liczne alkaloidy działające rozkurczowo na mięśnie gładkie. Preparaty z ziela działają żółciopędnie, przeciwbakteryjnie, uspokajająco i przeciwbólowo. Z kolei sok z łodyg używano w lecznictwie ludowym do usuwania kurzajek.
Z rośliny wytwarzano m.in. maści, olejki, krople, nalewki, zioła do kąpieli, tabletki i granulki homeopatyczne.
Czym groziło spożywanie ziela glistnika?
Badania wykazały jednak, że ziele glistnika ma również działanie hepatoksyczne, mogąc poważnie uszkodzić wątrobę, w skrajnych przypadkach prowadząc nawet do zgonu. Stąd decyzja Ministerstwa Zdrowia o wydaniu rozporządzenia wprowadzającego zakaz używania tej rośliny do produkcji żywności i suplementów diety.
„Zakaz obejmuje wszystkie formy tej rośliny wykorzystywane w żywności – zarówno suszone ziele, jak i ekstrakty czy inne postacie” – wyjaśnia Ministerstwo Zdrowia w wydanym komunikacie.
Firmy działające na rynku spożywczym zostały zobowiązane przez ministerstwo do sprawdzenia składu sprzedawanych artykułów, używanych surowców oraz oznakowania, zaprzestania stosowania ziela glistnika w produkcji oraz niewprowadzania do obrotu produktów zawierających tę roślinę po wejściu przepisów w życie. Zakaz zaczął obowiązywać od 4 maja 2026 r.
Oprac. Zenon Kubiak
Fot. Ministerstwo Zdrowia