Od 12 sierpnia br. zaczynają obowiązywać nowe przepisy dotyczące wszystkich rodzajów opakowań. Wymuszają one na producentach m.in. ograniczenie ich nadmiarowych wielkości.
Nowe regulacje weszły w życie 11 lutego 2025 r., ale pierwsze z najważniejszych przepisów zaczną obowiązywać od 12 sierpnia 2026 r. Zmiany będą dotyczyć wszystkich opakowań, zarówno tych z tworzyw sztucznych, papieru, szkła, metalu, jak i innych materiałów, niezależnie od branży. Celem nowych przepisów jest ograniczenie ilości wytwarzanych opakowań i odpadów, a jednocześnie obniżenie zużycia surowców pierwotnych i wspieranie przejścia na gospodarkę o obiegu zamkniętym. Założenia są takie, aby do 2030 r. wszystkie opakowania na rynku UE nadawały się do recyklingu w sposób ekonomicznie opłacalny.
PPWR (Packagingand Packaging Waste Regulation) zakłada m.in. ograniczenie nadmiarowych opakowań, konieczność projektowania opakowań pod recykling, ujednolicenie oznakowań, zwiększenie udziału opakowań wielorazowych oraz zakaz używania niektórych opakowań jednorazowych. W sektorze e-commerce niewykorzystana przestrzeń w opakowaniach transportowych nie będzie mogła przekraczać 50%, co ma pozwolić zminimalizować wagę i objętość paczek.
Nowe przepisy obejmą także restauracje i firmy oferujące dania na wynos. Wszystkie lokale będą musiały umożliwić klientom korzystanie z własnych pojemników, a jednorazowe saszetki np. z ketchupem albo przyprawami, zostaną mocno ograniczone.
Co się zmieni od 12 sierpnia?
Pierwsza faza zmian zacznie obowiązywać od 12 sierpnia 2026 r. i dotyczy głównie substancji chemicznych (PFAS, metale ciężkie) oraz opakowań konstruowanych po to, żeby wizualnie powiększyć produkt.
- PFAS (substancje per- i polifluoroalkilowe) to chemikalia stosowane do powlekania opakowań żywności takich jak pudełka na burgery, tacki na pizzę, pojemniki na frytki, opakowania food delivery. Zapobiegają przesiąkaniu tłuszczu, ale migrują do żywności i środowiska. Od 12 sierpnia zacznie obowiązywać zakaz wprowadzania na rynek opakowań do kontaktu z żywnością zawierających PFAS‑y powyżej określonych w rozporządzeniu limitów.
- Limit metali ciężkich we wszystkich opakowaniach – ten wymóg obowiązywał już wcześniej, ale PPWR zaostrza jego egzekwowanie. Dotyczy wszystkich opakowań, niezależnie od materiału. Suma stężeń ołowiu (Pb), kadmu (Cd), rtęci (Hg) i chromu sześciowartościowego (Cr⁶⁺) nie może przekraczać 100 mg/kg masy opakowania lub jego części.
- Zakaz elementów sztucznie zwiększających objętość opakowania – od 12 sierpnia zakazane będą elementy konstrukcyjne opakowania, które nie pełnią żadnej funkcji ochronnej, a służą wyłącznie temu, żeby produkt wydawał się większy. Chodzi o podwójne ścianki w opakowaniu, fałszywe dna, zbędne warstwy materiału. puste przegrody wewnętrzne niepotrzebne do ochrony produktu. Od tego wymogu będzie kilka ściśle określonych wyjątków.
- Zasada minimalizacji opakowań opakowanie musi mieć minimalną masę i objętość niezbędną do ochrony produktu, bezpiecznego transportu i higieny. Opakowanie ma być tak małe, jak to możliwe na razie bez określonych norm, ale od 2030 r. pusta przestrzeń w opakowaniu nie będzie mogła przekraczać 50%.
- Zakaz bardzo lekkich toreb plastikowych – bardzo lekkie torby foliowe (poniżej 15 mikronów) będą zakazane. Wyjątkiem będą te używane ze względów higienicznych lub w celu zapobiegania marnotrawieniu żywności (np. woreczki na warzywa i owoce).
Kolejne wymogi m.in. recyklowalności opakowań wejdą w życie w 2030 r.
Oprac. Zenon Kubiak
Fot. Norma Mortenson/pexels.com
